Kata



Kata is een vormoefening, georganiseerde reeksen van bewegingen en technieken die een in een bepaalde volgorde worden uitgevoerd. De meeste technieken en verplaatsingen uit het karate zitten vervat in de kata. Bovendien toont de kata ons een aantal zijnswijzen uit het karate; lichamelijke en mentale toestanden die we ervaren wanneer we de kata trachten te bemeesteren en correct uitvoeren. Zo vormt enerzijds de kata de karateka, en wordt anderzijds de kata levendig naarmate de karateka hem meester wordt, eigen maakt, en hem doorleeft. Zo leert de kata ons een evenwicht tussen snelle en trage bewegingen, en harde en zachte bewegingen. Ook belangrijk is een correcte ademhaling, waarbij men streeft naar een harmonie tussen lichaam en geest.

Kata wordt ook uitgevoerd op wedstrijden. Dit gebeurt individueel of in team, en de moeilijkheidsgraag wordt aangepast aan het niveau van de karateka. De federatie erkent 24 officiële kata’s, maar regelmatig worden nieuwe vormen beoefend, of worden kata’s uit andere stijlen onder de loep genomen. Zo wordt karate geen statisch gegeven, maar een dynamisch geheel met een geschiedenis en banden met velerlei krijgskunsten.

In kata is niet enkel de vorm belangrijk maar ook de toepassing. Het gaat hier om de boodschap die in de kata verscholen zit, de Bunkaï. In dojo INYO trachten we hier erg ruimdenkend mee om te gaan; vaak onderzoeken we de origine van een bepaalde kata en de eventuele verbanden met andere karatestijlen of krijgskunsten om verschillende betekenissen en interpretaties van de kata te achterhalen en in te studeren. Dit betekent niet dat we de kata niet op een traditioneel correcte wijze trachten uit te voeren!

De officiële kata’s van het Shotokan-Karate Do zijn beschreven in twee boeken door Sensei Kanazawa:

Shotokan Karate International – KATA Vol. 1

Shotokan Karate International – KATA Vol. 2

De tien aandachtspunten in Kata (door Kanazawa Sensei):

  1. Yoi no kisin: De geest van het zich klaar maken (voor de kata, voor het gevecht).
  2. Inyo: Het actieve en passieve, altijd moet men attent zijn op zowel aanval als verdediging.
  3. Chikara no kyojaku: De manier waarop men kracht gebruikt.
  4. Waza no kankyu: De snelheid van de beweging.
  5. Tai no shinshuku: De graad van expansie of contractie.
  6. Kokyu: Ademhaling.
  7. Tyakugan: De richtpunten, het doel van elke techniek.
  8. Kiai: De kreet op bepaalde punten in de kata, om de gevechtsgeest en de techniek te accentueren.
  9. Keitai no hoji: Correcte houding.
  10. Zanshin: Bewustzijn, aandachtig en bedacht blijven, zelfs tot op het einde van de kata